close
Եղանակը Երևանում
9 Մայիսի 2021
+16°
+27°Ցերեկ
+15°Գիշեր
weather
close
Փոխարժեք
9 Մայ 2021
USD1486.54
GBP1613.24
EUR1550.71
RUB16.86
close

ՀՀ, ք. Երևան Հանրապետության փ. 30

+374 10 52 15 01
ՎԵՐԵՎ

Բալա Գիքորի կամ Մկնատամի Խաչ կոչվող մատուռը Դսեղ գյուղում

Հասարակություն

11 Ապրիլի 2021, 12:05
 Բալա Գիքորի կամ Մկնատամի Խաչ կոչվող մատուռը Դսեղ գյուղում

Դսեղ գյուղի ներկայիս բնակավայրի հյուսիս-արևելյան մասում` գյուղի գերեզմանատան հարակից բարձունքում է գտնվում Բալա Գիքորի կամ Մկնտամի Խաչ կոչվող մատուռը:

Մատուռի երկու անուններն էլ ունեն իրենց հստակ ստուգաբանությունը:

Առաջին տարբերակով ԲԱԼԱ ԳԻՔՈՐԻ մատուռ է կոչվում քանի որ գյուղի ԴԴի բարձունք կոչվող վայրում թաղված է եղել Դսեղի երևելիներից մեկի` Բալա Գիքորի հայրը: Վերջինս հոր գերեզմանի կողքին 1902 թվականին մատուռ է կառուցել, որը ժամանակի հետ դարձել է գյուղի կարևորգույն սրբավայրերից մեկը: Հետագայում Բալա Գիքորը հոր աճյունը տեղափոխել է մատուռի ձախ կողմը, քանի որ գերեզմանի հին տեղով մարդկանց շարժը շատ է եղել, որպեսզի հոր գերեզմանը ոտքի տակ շատ չտրորվի:

Մատուռը անվանում են նաև Մկնատամի Խաչ, քանի-որ մատուռը հրաշագործ զորություն է ունեցել և բուժել է մկնատամի խայթոցից առաջացած բարդությունները:

Այն կառուցված է սև որձաքարից (բազալտ) որի մշակումը այն ժամանակներում մեծ դժվարություն էր ներկայացնում:

Այն, թեպետ իր փոքր չափերին, կառուցված է ճարտարապետական յուրահատուկ լուծումներով, հատկապես աչքի է զարնվում կամարաձև տանիքը, որի կառուցումը 20-րդ դարի սկզբին հատկապես մեծ դժվարւթյուն էր ներկայացնում:

 

Մատուռի կողքին Բալա Գիքորի հոր գերեզմանաքարի վրա քանդակված է հետևյալ ասույթը <> բառացիորեն այսպես <>: Այն դսեղցիների շրջանում դարձել է թևավոր ասույթ և փոխանցվել է սերնդեսերունդ:

 

Իսկ մատուռը արդեն մեկ դարից ավելին մնում է ոչ միայն Դսեղի այլ տարծաշրջանի այլ գյուղերի համար գլխավոր սրբավայրերից մեկը:

 Մհեր Համբարձումյան

ՀՀ Արագածոտնի մարզի Վարդենիսի Զալիբեկ Հայոբյանի անվան միջնակարգ դպրոցի Հասարակագիտության ուսուցիչ

yerkir.am
Այս բաժնի այլ նորությունները
Ամենաշատ ընթերցվածները
Yandex.Metrica